KaKşi.NeT

Hârizmi, 9. yüzyılın ilk yarısında yaşamış, ünlü bir Türk matematik  bilginidir.

Matematik, astronomi ve coğrafya alanında çok önemli eserler vermiş ve ilim öncüleri arasına girmiştir.

İtalyan bilgin Cardano onun dünyanın en büyük 12 dahisinden biri olduğunu söyler.

Hârizmi’nin matematikteki en büyük hizmetlerinden birisi de hem sıfırı hem de diğer rakamları kullanmış olmasıdır.

Arap rakamları denilen İslam rakamlarının Avrupa’ya girişinden önce Batı Dünyası rakam sisteminden mahrumdu.Bunun nedeni Greko Romen denilen eski Yunan Lâtin kültüründe rakamların bulunmayışıydı.Roma medeniyetinde sayılar rakamla değil, harfle ifade edilirdi.Bu ilkel sisteme göre “ l ” harfi bir sayısını “ V ” beş sayısını “ C ” yüz sayısını ifade etmekteydi.Bu kullanışsız sistemse sıfır yoktu.Bundan dolayı Roma rakamlarıyla hesap yapmak ve matematik ilimlerini kurmak imkânsızdı.

Hârizmi, matematik alanında olduğu kadar astronomi ve coğrafya alanında da ün kazanmıştır.Beş ilim dalında çalışmalarını sürdürmüş, bunların gelişmelerine yardımcı olmuştur.

Hârizmi, ilme büyük hizmetler yaptıktan sonra 850 yılında Bağdat’ta vefat etti.

İlkçağ insanı (ilkel insan, mağara insanı), rakam ve sayıları kullanmak ihtiyacını duymuştur. Bu devir insanları, ihtiyaçlarını kaydedip saklamasını da biliyordu. Avladıkları hayvanların veya sürüsündeki koyunların sayılarını belirtmek için, yaşadıkları mağara duvarlarına çizikler çizmişler, bir ağaç dalına çentikler yapmışlardır. Bazen de, ipe düğüm atmışlar, veya çakıl taşlarını kullanmışlardır .

Bu devrin, 13-15 yaşındaki insanı, koyun ve geyik gibi varlıkları, ok gibi eşyaları sayabilmek için, ufak yuvarlak çakıl taşlarına sahip olması, veya kesilmiş bir ağaç dalı (sopa) üzerine çentik yapması icap edecekti. Bir taş veya sopa Üzerinde işaretlenmiş bir adet çentik, tek koyunu ifade ederdi. Belli bir zaman sonra, eğer her bir taş veya çentik için bir koyun yoksa, o insan bir veya birkaç koyunun kayıp olduğunu anlardı. Bu devrin insanları; sayıları bir yere kaydedip saklanmasını da biliyorlardı.

Makaleyi Oku »

Çevre; dünya üzerinde yaşamını sürdüren canlılarının hayatları boyunca ilişkilerini sürdürdüğü dış ortamdır. Diğer bir deyişle “Ekosistem” olarak tanımlanabilir.   Hava, su ve toprak bu çevrenin fiziksel unsurlarını, insan, hayvan, bitki ve diğer mikroorganizmalar ise biyolojik unsurlarını teşkil etmektedir.

Doğanın temel fiziksel unsurları olan, hava, su ve toprak üzerinde olumsuz etkilerin oluşması ile ortaya çıkan ve canlı öğelerin hayati aktivitelerini olumsuz yönde etkileyen cansız çevre öğeleri üzerinde yapısal zararlar meydana getiren ve niteliklerini bozan yabancı maddelerin hava, su ve toprağa yoğun bir şekilde karışması olayına  “Çevre Kirliliği“ adı verilmektedir.

Makaleyi Oku »